Około 90% zamówień złożonych (pn–pt) do 12:00 wysyłamy tego samego dnia

Obowiązkowe oznakowanie gospodarstwa – które tablice nakazuje prawo, a które są dobrą praktyką

· Bioasekuracja, przepisy 2026, tablice ostrzegawcze, oznakowanie gospodarstwa

Tablicę „Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony” nakazuje § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 18 września 2003 r. (Dz.U. 2003 nr 168 poz. 1643), i to tylko w gospodarstwach wprowadzających zwierzęta lub żywność na rynek. Przepisy o ASF i o grypie ptaków tablicy nie wymagają. Poniżej rozdzielamy obowiązek od dobrej praktyki.

Hodowca kompletujący oznakowanie przed kontrolą Inspekcji Weterynaryjnej trafia na sprzeczne listy. Jedne poradniki wiążą tablicę z przepisami o afrykańskim pomorze świń, inne z rozporządzeniem o drobiu z 27 września 2013 r., które rejestr Dziennika Ustaw prowadzi od 18 marca 2026 r. jako uznane za uchylone. Statusy wszystkich aktów przywołanych w tym tekście odczytaliśmy z tego rejestru 7 września 2026 r.

Mowa tu wyłącznie o oznakowaniu miejsc, budynków i pojemników. Znakowanie samych zwierząt oraz zgłoszenia do rejestrów zwierząt gospodarskich rządzą się osobnymi przepisami i w tym tekście nie padają.

Zaktualizowano: 7 września 2026 | Opublikowano: 13 sierpnia 2026

Skąd bierze się tablica „Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony”

Obowiązek tablicy z napisem „Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony” wynika z § 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 18 września 2003 r. (Dz.U. 2003 nr 168 poz. 1643), a rejestr Dziennika Ustaw prowadzi ten akt jako obowiązujący, stan na 7 września 2026 r.

„Przy wejściach do budynków, w których utrzymywane są zwierzęta, powinny znajdować się tablice z napisem »Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony«.”

§ 3 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 18 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków weterynaryjnych, jakie muszą spełniać gospodarstwa w przypadku, gdy zwierzęta lub środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego pochodzące z tych gospodarstw są wprowadzane na rynek (Dz.U. 2003 nr 168 poz. 1643).

Akt wszedł w życie 11 października 2003 r. Karta aktu nie wskazuje daty uchylenia ani żadnej nowelizacji, a ustawa z 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt (Dz.U. 2025 poz. 1795) uznała za uchylone 124 akty i tego rozporządzenia na tej liście nie ma. Tyle mówi rejestr, wedle stanu na 7 września 2026 r.

Tablica nie stoi w tym przepisie sama. Ten sam akt wylicza w § 1 pkt 1–6 pozostałe wyposażenie gospodarstwa, w tym wydzielone miejsce do składowania środków dezynfekcyjnych oraz „maty dezynfekcyjne w liczbie zapewniającej zabezpieczenie wejść i wjazdów”, których użycie wiąże z wystąpieniem zagrożenia epizootycznego. Napis przy drzwiach i mata przy progu pochodzą więc z jednego przepisu, choć w praktyce kupuje się je osobno.

Brzmienie samego nakazu bywa przytaczane niedokładnie. Przepis mówi, że tablice „powinny znajdować się”, a nie że muszą. Przytaczamy literę aktu i nie rozstrzygamy sporu o moc tego sformułowania, bo rozstrzyga go organ w konkretnej sprawie, nie sprzedawca tablic. Mimo wieku aktu rejestr Dziennika Ustaw nie odnotował jego uchylenia. To fakt rejestrowy, nie nasza ocena.

Wzór odpowiadający brzmieniu z § 3 to tablica „Zakaz wstępu osobom nieupoważnionym”, a przy samym budynku inwentarskim sprawdza się tablica na budynek inwentarski z tym samym napisem uzupełnionym o nazwę obiektu.

Kogo ten obowiązek nie dotyczy

Kogo dotyczy obowiązek oznakowania gospodarstwa tablicą z tym napisem, rozstrzyga rozporządzenie z 2003 r., które adresuje gospodarstwa, z których zwierzęta lub środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego są wprowadzane na rynek, a nie każde gospodarstwo, w którym stoi zwierzę. Zakres podmiotowy wyznacza sam akt, bo jego tytuł mówi o warunkach weterynaryjnych, jakie muszą spełniać gospodarstwa w przypadku, gdy zwierzęta lub środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego pochodzące z tych gospodarstw są wprowadzane na rynek, a tym samym ograniczeniem otwiera się wyliczenie w § 1.

Przepis obejmuje więc tego, kto sprzedaje żywiec, jaja konsumpcyjne, mleko czy inne środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego. Gospodarstwo, które niczego z utrzymywanych zwierząt na rynek nie wprowadza, w zakresie podmiotowym tego aktu się nie mieści. To rozróżnienie ginie w większości poradników, a decyduje o tym, czy kontrola w ogóle ma czego szukać.

Poziom obowiązku

Kogo dotyczy

Podstawa

Tablica przy wejściach do budynków ze zwierzętami

gospodarstwa wprowadzające zwierzęta lub środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego na rynek

§ 3 w związku z § 1 rozporządzenia z 18 września 2003 r. (Dz.U. 2003 nr 168 poz. 1643)

Podstawowe nakazy bioasekuracji drobiu

wszystkie zakłady utrzymujące drób, z wyłączeniami gatunkowymi z lit. c i e

§ 3 ust. 1 rozporządzenia z 11 marca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 335)

Mata dezynfekcyjna i pozostałe nakazy rozszerzone

zakłady przemieszczające drób lub jaja albo oferujące je do sprzedaży oraz wylęgarnie drobiu

§ 3 ust. 3 tego samego rozporządzenia

Plan bioasekuracji ze strefą czystą i brudną

zakłady objęte ust. 3, w których utrzymuje się ponad 350 sztuk drobiu średniorocznie

§ 3 ust. 4 tego samego rozporządzenia

Uniemożliwienie wejścia osobom postronnym do budynków ze świniami

zakłady utrzymujące świnie

§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. l rozporządzenia z 12 marca 2026 r. (Dz.U. 2026 poz. 344)

Próg 350 sztuk średniorocznie nie działa sam. Rozporządzenie o drobiu wiąże go wyłącznie z zakładami wskazanymi w § 3 ust. 3, więc liczba ptaków bez spełnienia warunku z ust. 3 niczego nie uruchamia. Po stronie świń działa odwrotne zastrzeżenie. Odstępstwo dla produkcji mięsa na użytek własny wyłącza stosowanie § 1 ust. 1 pkt 1 lit. e oraz f, czyli rejestrów i spisu, a warunkiem jego zastosowania jest położenie zakładu poza obszarami objętymi ograniczeniami I, II i III (§ 1 ust. 4 i 5 rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 344). Osobne wyłączenie dotyczy strefowego nakazu urządzeń dezynfekcyjnych, niecek i mat, bo § 2 ust. 3 tego rozporządzenia nie stosuje go do zakładów utrzymujących świnie wyłącznie w celu produkcji mięsa na użytek własny. Pozostałych nakazów z § 1 ust. 1 odstępstwo nie uchyla.

Nazwa obiektu na tablicy porządkuje ruch osób, ale nie jest odrębnym nakazem. Tablica na chlewnię i tablica na kurnik niosą to samo brzmienie zakazu, uzupełnione o nazwę budynku.

Przepisy o ASF i o grypie ptaków nie wymagają tablicy – wymagają skutku

W obowiązujących rozporządzeniach o afrykańskim pomorze świń (Dz.U. 2026 poz. 344) i o chorobach drobiu (Dz.U. 2026 poz. 335) nie ma wymogu tablicy ani napisu. Oba akty nakazują rezultat, czyli odcięcie osób postronnych od zwierząt i od środków odkażających.

Rozporządzenie o środkach zwalczania afrykańskiego pomoru świń (Dz.U. 2026 poz. 344) nie zawiera wymogu tablicy. Nakazuje skutek: „uniemożliwianie osobom postronnym wchodzenia do budynków, w których są utrzymywane świnie” (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. l). Rozporządzenie o środkach zwalczania chorób u drobiu (Dz.U. 2026 poz. 335) wymogu tablicy nie zawiera; nakazuje zabezpieczenie miejsc składowania środków odkażających przed dostępem osób nieupoważnionych (§ 3 ust. 3 pkt 12 lit. a).

Przeszukanie pełnych tekstów obu aktów na ciągi „tablic”, „napis” i „wzbronion” nie daje ani jednego trafienia. Prawo unijne stawia sprawę tak samo. Załącznik III pkt 2 lit. e do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2023/594 nakazuje „zakaz wstępu nieupoważnionych osób lub środków transportu do zakładu, w tym do pomieszczeń i budynków, w których utrzymywane są świnie”, a znaku nie wymienia. Same wzmocnione środki bioasekuracji mają przy tym podwójny warunek, bo załącznik III pkt 1 wiąże je z zakładami leżącymi na obszarach objętych ograniczeniami I, II i III i dopiero przy wskazanych przemieszczeniach przesyłek.

  1. Uniemożliwienie osobom postronnym wchodzenia do budynków, w których są utrzymywane świnie (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. l rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 344).

  2. Zabezpieczenie miejsc składowania środków odkażających przed dostępem osób nieupoważnionych (§ 3 ust. 3 pkt 12 lit. a rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 335).

  3. Zakaz wstępu nieupoważnionych osób i środków transportu do zakładu (załącznik III pkt 2 lit. e do rozporządzenia wykonawczego (UE) 2023/594).

Skąd zatem tablica w materiałach urzędowych. Cztery niezależne źródła, czyli Główny Inspektorat Weterynarii, powiatowe inspektoraty weterynarii w Chodzieży i Sieradzu oraz Podkarpacki Urząd Wojewódzki, podają tę samą treść napisu, a żadne nie wskazuje aktu, który tę treść zawiera. Treść wymogu podawana przez Główny Inspektorat Weterynarii jest zgodna z prawem, ale wskazany przez GIW akt, rozporządzenie z 27 września 2013 r., tego wymogu nie zawiera i od 18 marca 2026 r. jest uznany za uchylony. Właściwą podstawą jest rozporządzenie z 18 września 2003 r.

Dla hodowcy wniosek jest praktyczny. Tablica pozostaje obowiązkiem, tyle że z innej podstawy, a przez to obejmuje inny krąg gospodarstw niż nakazy bioasekuracyjne wprowadzone rozporządzeniami z 2026 r.

Co te akty nakazują zamiast znaku

  • Trzoda chlewna – w każdym zakładzie, w którym utrzymywane są świnie, obowiązuje nakaz używania urządzeń zapewniających skuteczną dezynfekcję przed wejściami do pomieszczeń ze świniami i przed wyjściami z nich albo wyłożenia mat dezynfekcyjnych utrzymywanych stale w stanie zapewniającym skuteczność środka (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 344). Na obszarach objętych ograniczeniami I, II i III dochodzi do tego nakaz obejmujący wejścia i wjazdy do całego zakładu (§ 2 ust. 1), a oba działają równolegle.

  • Drób – w zakładach objętych § 3 ust. 3 rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 335 przepis żąda mat dezynfekcyjnych (§ 3 ust. 3 pkt 1) oraz zabezpieczenia miejsc składowania środków odkażających.

  • Kontener na zwłoki padłego drobiu – ten sam akt każe wyposażyć zakład lub wylęgarnię w kontener przeznaczony wyłącznie do ich użytku albo wydzielić pomieszczenie przeznaczone wyłącznie do przetrzymywania takich zwłok, a kontener i to pomieszczenie zabezpieczyć przed dostępem gryzoni, zwierząt domowych i dzikich (§ 3 ust. 3 pkt 7); oznakowania przepis nie wymaga. Napis na takim pojemniku bierze się z przepisów o ubocznych produktach pochodzenia zwierzęcego.

Rozporządzenie o drobiu (Dz.U. 2026 poz. 335) nie określa wymiarów maty pieszej. Rozporządzenie o ASF podaje je natomiast wprost, bo szerokość maty przed wejściem do pomieszczenia ze świniami nie powinna być mniejsza niż szerokość tego wejścia i wyjścia, a jej długość nie mniejsza niż 1 m (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. c rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 344). Wymiary mat przejazdowych dla drobiu podaje § 3 ust. 3 pkt 1 lit. b rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 335, czyli szerokość nie mniejsza niż szerokość wjazdu i długość nie mniejsza niż obwód największego koła. Dobór i eksploatację opisuje nasza instrukcja użytkowania mat, a same produkty znajdziesz w kategoriach maty dezynfekcyjne do wejść oraz maty przejazdowe na wjazd. Przy samej macie hodowcy wieszają zwykle tablicę „Uwaga! Mata dezynfekcyjna”, choć rozporządzenie tego nie nakazuje.

Pojemnik na padłe zwierzęta i obornik – cztery napisy o narzuconym brzmieniu

Oznakowanie pojemnika na produkty uboczne narzuca rozporządzenie Komisji (UE) nr 142/2011, które podaje dosłowne brzmienie czterech napisów i wymaga ich nie tylko przy przewozie, ale też przy przechowywaniu, czyli na pojemniku stojącym w gospodarstwie. Brzmienia podaje załącznik VIII rozdział II pkt 2 lit. b.

Przepis otwiera zdanie „Podczas przewozu i przechowywania etykieta przymocowana do opakowania, kontenera lub pojazdu musi (…) jasno określać kategorię (…) oraz zawierać (…) czytelny napis”. Obowiązek dotyczy przewozu i przechowywania, a więc także pojemnika stojącego w gospodarstwie. To jedno słowo przesądza, że etykieta nie jest sprawą wyłącznie firmy odbierającej zwłoki.

Materiał

Wymagany napis

Podstawa

materiał kategorii 3

„nie do spożycia przez ludzi”

załącznik VIII rozdz. II pkt 2 lit. b ppkt (i)

materiał kategorii 2 inny niż obornik i treść przewodu pokarmowego

„nie do spożycia przez zwierzęta”

ppkt (ii) tego samego przepisu

materiał kategorii 1 przeznaczony do usunięcia

„wyłącznie do usunięcia”

ppkt (iii) tego samego przepisu

obornik i treść przewodu pokarmowego

„obornik”

ppkt (xiii) tego samego przepisu

Dwa zastrzeżenia decydują o tym, czy napis jest właściwy. Brzmienie „wyłącznie do usunięcia” obowiązuje tylko dla materiału kategorii 1 przeznaczonego do usunięcia, bo przy innym przeznaczeniu ten sam przepis podaje inne napisy. Przy kategorii 2 przeznaczonej do skarmiania zwierząt etykieta przyjmuje z kolei brzmienie „do żywienia …” z nazwą gatunku.

Zwykłe padłe zwierzę gospodarskie trafia do kategorii 2, bo art. 9 lit. f rozporządzenia (WE) nr 1069/2009 zalicza tam zwierzęta, które padły z przyczyn innych niż ubój z przeznaczeniem do spożycia przez ludzi. Zwłoki zawierające materiał szczególnego ryzyka wchodzą natomiast do kategorii 1 na podstawie art. 8 lit. b ppkt (ii) tego samego aktu. Terminu odbioru przepis nie wyraża w godzinach ani dniach, bo art. 21 ust. 1 posługuje się klauzulą „bez nieuzasadnionej zwłoki”, dlatego żadnych liczb w tym miejscu nie podajemy. Etykieta na pojemniku to też co innego niż dokument handlowy towarzyszący przesyłce odbieranej przez podmiot utylizacyjny, a ten artykuł dotyczy oznakowania miejsc i pojemników.

Stąd uczciwa uwaga o naszym asortymencie. Tablica z opisem kategorii porządkuje miejsce, ale wymagane przez rozporządzenie brzmienie zależy od kategorii materiału. Na pojemniku na padłe zwierzęta gospodarskie, czyli materiał kategorii 2, przepis żąda napisu „nie do spożycia przez zwierzęta”. Dla materiału kategorii 3 jest to „nie do spożycia przez ludzi”, a dla materiału kategorii 1 przeznaczonego do usunięcia „wyłącznie do usunięcia”. Brzmienie zgodne z przepisem można zamówić jako wykonanie indywidualne. Gotowe wzory oznaczające miejsce to tablica ODPADY KAT 3, tablica ODPADY KAT 2 oraz tablica ODPADY KAT 1.

Kolory pojemników – obowiązek tylko przy wysyłce do innego państwa

Kod barwny z załącznika VIII rozdział II pkt 1 lit. c przypisuje kolor czarny materiałom kategorii 1, żółty kategorii 2 innej niż obornik i treść przewodu pokarmowego, a zielony z dużą zawartością niebieskiego kategorii 3. Zdanie wprowadzające do tego przepisu ogranicza jednak cały wymóg do przesyłek wysyłanych z jednego państwa członkowskiego do innego.

Kod barwny obowiązuje przy wysyłce z jednego państwa członkowskiego do innego. Dla obrotu krajowego przepis daje państwu członkowskiemu uprawnienie do ustanowienia własnego systemu, a nie nakłada obowiązku na rolnika (załącznik VIII rozdział II pkt 3).

Magazyn środków ochrony roślin – napis z przepisów BHP, nie z przepisów o środkach ochrony roślin

Napis na drzwiach zewnętrznych magazynu narzuca § 7 ust. 3 rozporządzenia MRiRW z 24 czerwca 2002 r. (Dz.U. 2002 nr 99 poz. 896) w jednym z trzech brzmień: „MAGAZYN ŚRODKÓW OCHRONY ROŚLIN I NAWOZÓW”, „MAGAZYN ŚRODKÓW OCHRONY ROŚLIN” albo „MAGAZYN NAWOZÓW”. Akt wydano na podstawie art. 237¹⁵ § 2 Kodeksu pracy.

Większość poradników wskazuje tu inny akt, i to błędnie. Rozporządzenie z 22 maja 2013 r. reguluje sposób przechowywania, ale nie zawiera wymogu napisu na magazynie. Jedyne „tablice” w tym akcie dotyczą ostrzegania przed zabiegiem agrolotniczym (§ 7 ust. 1 pkt 2 rozporządzenia Dz.U. 2013 poz. 625). Kto szuka podstawy dla napisu na drzwiach, znajdzie ją wyłącznie w przepisach bezpieczeństwa i higieny pracy z 2002 r., które rejestr prowadzi jako obowiązujące, stan na 7 września 2026 r.

Co się oznakowuje

Brzmienie wymagane przepisem

drzwi zewnętrzne magazynu (§ 7 ust. 3)

„MAGAZYN ŚRODKÓW OCHRONY ROŚLIN I NAWOZÓW”, „MAGAZYN ŚRODKÓW OCHRONY ROŚLIN” albo „MAGAZYN NAWOZÓW”

wnętrze magazynu, w widocznym miejscu (§ 8 ust. 2)

wykaz przechowywanych środków, instrukcja bezpieczeństwa i higieny pracy oraz numery telefonów najbliższego centrum powiadamiania ratunkowego lub zakładu opieki zdrowotnej

drzwi wejściowe do pomieszczeń po zabiegu (§ 7 ust. 1)

informacja o zastosowanym środku, jego toksyczności i czasie trwania prewencji dla ludzi, jak również o zakazie wstępu osobom postronnym i nieposiadającym odpowiednich środków ochrony indywidualnej

worki z zaprawionym materiałem siewnym (§ 11 ust. 3)

„ZAPRAWIONE NASIONA SIEWNE”

Granicę tego obowiązku wyznacza jego rodowód. Rozporządzenie z 2002 r. wydano na podstawie Kodeksu pracy, więc jest osadzone w prawie pracy, a jego zasięg wobec gospodarstwa, które nikogo nie zatrudnia, pozostaje kwestią wykładni. Tego nie rozstrzygamy i nie znaleźliśmy urzędowego stanowiska, które by to zamykało.

Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego zaleca dodatkowo napisy „Nieupoważnionym wstęp wzbroniony” na magazynie oraz „Uwaga! Środki ochrony roślin” na szafce. To zalecenie Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, dobra praktyka. Obowiązkiem prawnym jest natomiast napis identyfikujący magazyn z rozporządzenia BHP, obok pozostałych oznaczeń, które ten sam akt nakazuje. Żadnego z dwóch brzmień zalecanych przez Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego nie znaleźliśmy w przeszukanych aktach.

Gotowego wzoru z brzmieniem wymaganym przez § 7 ust. 3 w standardowej ofercie nie ma, ani u nas, ani u sprzedawców, których materiały sprawdzaliśmy. Napis o tej treści zamawia się jako tablice wykonywane na zamówienie, według projektu z dokładnym brzmieniem z rozporządzenia.

Strefa czysta i strefa brudna – i dlaczego to nie ta sama „strefa” co w ASF

Strefa czysta i brudna to podział wewnątrz gospodarstwa; obszary objęte ograniczeniami I, II i III to obszary wyznaczane wokół ognisk rozporządzeniem 2023/594. To dwa różne pojęcia, które w rozmowie z kontrolą łatwo pomylić.

Pojęcie

Co oznacza i skąd pochodzi

strefa czysta i strefa brudna

podział wewnątrz zakładu, wprowadzany planem bioasekuracji; załącznik III pkt 2 lit. i ppkt (i) do rozporządzenia (UE) 2023/594 mówi o „ustanowieniu »czystych« i »brudnych« stref dla pracowników, właściwych dla typologii zakładu, takich jak przebieralnie, prysznice, jadalnie”

obszar objęty ograniczeniami I, II i III

obszar wyznaczany wokół ognisk choroby przepisami unijnymi, z którym prawo wiąże osobne nakazy, między innymi strefowy nakaz mat i niecek dla świń

Obowiązek ustanowienia stref czystej i brudnej dotyczy zakładów objętych planem bioasekuracji (drób: § 3 ust. 4 przy ponad 350 sztukach średniorocznie w zakładach z ust. 3) oraz zakładów świń w obszarach objętych ograniczeniami przy dozwolonych przemieszczeniach. Poza tym kręgiem podział stref jest dobrą praktyką, a oznakowanie ich granicy – organizacją pracy, nie nakazem przepisu.

Rozporządzenie o drobiu każe plan bioasekuracji opracować i wdrożyć, a formy pisemnej nie wymienia, więc i my o niej nie piszemy. Terminologia nie jest zresztą jednolita nawet w materiałach Głównego Inspektoratu Weterynarii, gdzie obok stref czystej i brudnej pojawia się „strefa produkcyjna”. Tym większa wartość ma jednoznaczne oznakowanie granicy na fermie, bo pracownik i kierowca czytają tabliczkę, nie załącznik.

Granicę stref wyznaczają w praktyce cztery wzory – tablica STREFA CZYSTA, tablica STREFA BRUDNA, tablica MIEJSCE DEZYNFEKCJI oraz tablica FERMA DROBIU. Po stronie czystej pracuje się w innym ubraniu, więc do kompletu wchodzą odzież i obuwie do strefy czystej, a pozostałe wyposażenie fermy drobiu zebraliśmy w jednej kategorii.

Co grozi za brak oznakowania i kto o tym rozstrzyga

Karę za brak oznakowania nakłada w drodze decyzji powiatowy lekarz weterynarii albo graniczny lekarz weterynarii, na podstawie ustawy z 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt (Dz.U. 2025 poz. 1795). Wysokość jest krotnością przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, ogłaszanego przez Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego.

Czyn

Podstawa

Widełki (krotność przeciętnego wynagrodzenia)

niestosowanie się do środków zwalczania chorób wprowadzonych przepisami wydanymi między innymi na podstawie art. 29 pkt 2, czyli także rozporządzeniem o ASF

art. 98 ust. 1 pkt 13

od 0,1 do 8

gromadzenie, przewóz, identyfikowanie, przechowywanie lub znakowanie produktów ubocznych z naruszeniem art. 21 ust. 1 rozporządzenia nr 1069/2009 albo art. 17 ust. 1 lit. a lub ust. 3 rozporządzenia nr 142/2011

art. 99 pkt 6

od 0,1 do 0,8

Drugi wiersz domyka łańcuch, który zaczyna się od etykiety na pojemniku. Art. 17 ust. 1 lit. a rozporządzenia nr 142/2011 żąda zgodności z wymogami z załącznika VIII rozdział I i II, w tym z narzuconymi napisami, a polska ustawa wiąże z naruszeniem tego przepisu karę pieniężną. Napis „nie do spożycia przez zwierzęta” na pojemniku ma więc sankcję krajową, choć jego brzmienie pochodzi z prawa unijnego.

Powtórka kosztuje więcej. Przy ponownym naruszeniu tego samego czynu w okresie 2 lat organ ustala karę, powiększając o 25% wysokość kary poprzednio wymierzonej (art. 100 ust. 2). Kwot w złotych tutaj nie podajemy, bo ustawa odsyła do przeciętnego wynagrodzenia i nie wskazuje, który z dwóch komunikatów Prezesa GUS za 2025 r. jest podstawą przeliczenia. Publikowanie własnego przelicznika byłoby zgadywaniem.

Skala ryzyka wygląda przy tym inaczej, niż sugerują poradniki sprzedawców. Na liście najczęstszych uchybień podawanej przez GIW oznakowanie się nie pojawia – wskazywane są zabezpieczenie przed dzikimi zwierzętami, braki w dokumentacji i kontrola transportu (wypowiedź Pawła Mackiewicza, Naczelnika Wydziału do spraw Pasz w Głównym Inspektoracie Weterynarii, dla portalu farmer.pl). Tablica jest tanim elementem zgodności, a nie głównym powodem protokołów pokontrolnych.

Czego przepisy nie regulują – materiał, rozmiar i wysokość montażu

Żaden z przeszukanych aktów ani materiałów urzędowych nie określa materiału, rozmiaru ani wysokości montażu tablicy. Jedyne kryterium formy w tym zbiorze to „w widocznym miejscu” (§ 8 ust. 2 rozporządzenia BHP).

Parametr

Czy przepis go reguluje

Źródło wymogu

treść napisu

tak, w kilku przypadkach dosłownie

§ 3 rozporządzenia z 2003 r., § 7 ust. 3 i § 11 ust. 3 rozporządzenia BHP, załącznik VIII do rozporządzenia (UE) nr 142/2011

miejsce zawieszenia

częściowo, przez zwroty „w widocznym miejscu” i „na drzwiach zewnętrznych”

§ 8 ust. 2 i § 7 ust. 3 rozporządzenia BHP

materiał

nie

specyfikacja handlowa producenta

rozmiar

nie

specyfikacja handlowa producenta

wysokość montażu

nie

brak wymogu w przeszukanym zbiorze

Konsekwencja jest dla kupującego wygodna. Skoro rozmiar i tworzywo pozostają poza przepisem, wybiera się je pod warunki na miejscu, a nie pod literę aktu. Nasze tablice tłoczymy z laminatu odpornego na promieniowanie UV, więc znoszą słońce, deszcz, śnieg i mróz bez blaknięcia napisu.

W ofercie stoją trzy rozmiary, w tym rozmiar 15 × 21,5 cm do drzwi i szafek, rozmiar 21,5 × 30 cm jako uniwersalny na budynki oraz rozmiar 30 × 43 cm na bramy i wjazdy, czytelny z odległości. Przy wjeździe sprawdza się także tablica UWAGA BIOASEKURACJA. Ceny podajemy wyłącznie na kartach produktów, bo zmieniają się niezależnie od tego tekstu.

Checklista oznakowania – obowiązek prawny kontra dobra praktyka

Poniższa tabela rozdziela obowiązkowe oznakowanie gospodarstwa od reszty, w trzech grupach – obowiązek z konkretnego przepisu, obowiązek warunkowy i dobra praktyka. Każdy wiersz ma podstawę i krąg adresatów, bo bez nich lista niczego nie rozstrzyga.

Element oznakowania

Status

Podstawa

Kogo dotyczy

Tablica „Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony” przy wejściach do budynków ze zwierzętami

obowiązek

§ 3 rozporządzenia z 18 września 2003 r. (Dz.U. 2003 nr 168 poz. 1643)

gospodarstwa wprowadzające zwierzęta lub środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego na rynek

Napis identyfikujący magazyn na drzwiach zewnętrznych

obowiązek

§ 7 ust. 3 rozporządzenia z 24 czerwca 2002 r. (Dz.U. 2002 nr 99 poz. 896)

magazyny środków ochrony roślin i nawozów objęte tym rozporządzeniem

Wykaz środków, instrukcja bezpieczeństwa i higieny pracy oraz numery telefonów w magazynie

obowiązek

§ 8 ust. 2 tego samego rozporządzenia

magazyny środków ochrony roślin i nawozów

Informacja na drzwiach pomieszczeń, w których zastosowano środki ochrony roślin, wraz z informacją o zakazie wstępu osobom postronnym i nieposiadającym odpowiednich środków ochrony indywidualnej

obowiązek

§ 7 ust. 1 tego samego rozporządzenia

pomieszczenia zamknięte do produkcji roślinnej

Etykieta „ZAPRAWIONE NASIONA SIEWNE”

obowiązek

§ 11 ust. 3 tego samego rozporządzenia

worki z zaprawionym materiałem siewnym

Cztery napisy na pojemnikach z ubocznymi produktami pochodzenia zwierzęcego

obowiązek

załącznik VIII rozdz. II pkt 2 lit. b do rozporządzenia (UE) nr 142/2011

każdy, kto przewozi lub przechowuje taki materiał

Kod barwny opakowania, kontenera lub pojazdu

obowiązek warunkowy

załącznik VIII rozdz. II pkt 1 lit. c tego samego rozporządzenia

wyłącznie wysyłka do innego państwa członkowskiego

Oznakowanie kontenera na zwłoki padłego drobiu

obowiązek z przepisów o produktach ubocznych, nie z przepisów o drobiu

załącznik VIII rozdz. II pkt 2 (142/2011); § 3 ust. 3 pkt 7 rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 335 żąda wydzielenia i zabezpieczenia

zakłady objęte § 3 ust. 3

Tablica przy chlewni jako wymóg ASF

nie jest odrębnym obowiązkiem

rozporządzenie Dz.U. 2026 poz. 344 nakazuje uniemożliwienie wejścia, nie znak

zakłady utrzymujące świnie

Tablica przy kurniku jako wymóg przepisów o drobiu

nie jest odrębnym obowiązkiem

rozporządzenie Dz.U. 2026 poz. 335 wymogu tablicy nie zawiera

zakłady utrzymujące drób

Napis „Nieupoważnionym wstęp wzbroniony” na magazynie środków ochrony roślin

dobra praktyka

zalecenie Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego

zalecenie ogólne dla rolników

Napis „Uwaga! Środki ochrony roślin” na szafce

dobra praktyka

zalecenie Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego

zalecenie ogólne dla rolników

Oznakowanie granicy strefy czystej i brudnej

element wdrożenia planu bioasekuracji, nie osobny nakaz

§ 3 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 335; załącznik III pkt 2 lit. i ppkt (i) do rozporządzenia (UE) 2023/594

zakłady objęte planem bioasekuracji

Materiał, rozmiar i wysokość montażu tablicy

nieuregulowane

brak przepisu w przeszukanym zbiorze

nie dotyczy

Oznakowanie to jedna z kilku warstw przygotowania do kontroli. Drugą, wymienianą przez inspekcję częściej, są zapisy, które hodowca prowadzi na bieżąco. Opisaliśmy je w poradniku o rejestrach i spisach przy kontroli ASF, a całą procedurę otwiera wcześniejszy wpis o przygotowaniu do kontroli ASF.

FAQ – Najczęściej zadawane pytania o obowiązkowe oznakowanie gospodarstwa

Czy tablica „Osobom nieupoważnionym wstęp wzbroniony” jest obowiązkowa w każdym gospodarstwie?

Nie. Rozporządzenie MRiRW z 18 września 2003 r. (Dz.U. 2003 nr 168 poz. 1643) adresuje w § 1 gospodarstwa, z których zwierzęta lub środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego są wprowadzane na rynek, a tablicę nakazuje § 3 tego aktu. Gospodarstwo, które niczego z utrzymywanych zwierząt na rynek nie wprowadza, w zakresie podmiotowym tego rozporządzenia się nie mieści. Stan na 7 września 2026 r.

Czy przepisy o ASF nakazują tablicę przy chlewni?

Nie. Rozporządzenie MRiRW z 12 marca 2026 r. o środkach zwalczania afrykańskiego pomoru świń (Dz.U. 2026 poz. 344) nakazuje uniemożliwianie osobom postronnym wchodzenia do budynków, w których są utrzymywane świnie (§ 1 ust. 1 pkt 1 lit. l), a wymogu tablicy nie zawiera. Przeszukanie pełnego tekstu tego aktu na ciągi „tablic”, „napis” i „wzbronion” nie daje ani jednego trafienia.

Jaki napis musi być na pojemniku na padłe zwierzęta?

Dla materiału kategorii 2 przepis wymaga napisu „nie do spożycia przez zwierzęta” (załącznik VIII rozdział II pkt 2 lit. b ppkt (ii) do rozporządzenia (UE) nr 142/2011). Zwykłe padłe zwierzę gospodarskie mieści się w kategorii 2 na podstawie art. 9 lit. f rozporządzenia (WE) nr 1069/2009. Obowiązek dotyczy przewozu i przechowywania, a więc także pojemnika stojącego w gospodarstwie.

Czy kolor pojemnika na produkty uboczne jest narzucony przepisami?

Kod barwny obowiązuje przy wysyłce z jednego państwa członkowskiego do innego. Dla obrotu krajowego przepis daje państwu członkowskiemu uprawnienie do ustanowienia własnego systemu, a nie nakłada obowiązku na rolnika (załącznik VIII rozdział II pkt 1 lit. c oraz pkt 3 do rozporządzenia (UE) nr 142/2011).

Jaki rozmiar i materiał tablicy wymagają przepisy?

Żaden z przeszukanych aktów ani materiałów urzędowych nie określa materiału, rozmiaru ani wysokości montażu tablicy. Jedyne kryterium formy w tym zbiorze to „w widocznym miejscu” z § 8 ust. 2 rozporządzenia MRiRW z 24 czerwca 2002 r. (Dz.U. 2002 nr 99 poz. 896). Wymiary podawane w ofertach sprzedawców są specyfikacją handlową, nie urzędową.

Kto nakłada karę za brak oznakowania i od czego zależy jej wysokość?

Kary pieniężne nakłada w drodze decyzji powiatowy lekarz weterynarii albo graniczny lekarz weterynarii (art. 100 ust. 1 ustawy z 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt, Dz.U. 2025 poz. 1795). Wysokość jest krotnością przeciętnego wynagrodzenia miesięcznego w gospodarce narodowej za rok poprzedzający, a przy powtórzeniu tego samego czynu w okresie 2 lat kara rośnie o 25%.

Czym różni się strefa czysta i brudna od stref ASF?

Strefa czysta i brudna to podział wewnątrz gospodarstwa z planu bioasekuracji, wymieniony w załączniku III pkt 2 lit. i ppkt (i) do rozporządzenia (UE) 2023/594 oraz w § 3 ust. 4 pkt 1 rozporządzenia Dz.U. 2026 poz. 335. Obszary objęte ograniczeniami I, II i III to z kolei obszary wyznaczane wokół ognisk choroby. To dwa różne pojęcia pod jednym słowem.

Źródła

  • Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, rozporządzenie z 18 września 2003 r. w sprawie szczegółowych warunków weterynaryjnych, jakie muszą spełniać gospodarstwa w przypadku, gdy zwierzęta lub środki spożywcze pochodzenia zwierzęcego pochodzące z tych gospodarstw są wprowadzane na rynek, Dz.U. 2003 nr 168 poz. 1643 (obowiązujące, wejście w życie 11 października 2003 r.) – dziennikustaw.gov.pl/DU/2003/1643, dostęp 7 września 2026 r.

  • Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, rozporządzenie z 24 czerwca 2002 r. w sprawie bezpieczeństwa i higieny pracy przy stosowaniu i magazynowaniu środków ochrony roślin oraz nawozów mineralnych i organiczno-mineralnych, Dz.U. 2002 nr 99 poz. 896 (obowiązujące, wejście w życie 5 września 2002 r.) – dziennikustaw.gov.pl/DU/2002/896, dostęp 7 września 2026 r.

  • Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, rozporządzenie z 12 marca 2026 r. w sprawie środków zwalczania afrykańskiego pomoru świń, Dz.U. 2026 poz. 344 (obowiązujące od 18 marca 2026 r.) – dziennikustaw.gov.pl/DU/2026/344, dostęp 7 września 2026 r.

  • Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, rozporządzenie z 11 marca 2026 r. w sprawie środków zwalczania chorób u drobiu, Dz.U. 2026 poz. 335 (obowiązujące od 18 marca 2026 r.) – dziennikustaw.gov.pl/DU/2026/335, dostęp 7 września 2026 r.

  • Sejm RP, ustawa z 21 listopada 2025 r. o zdrowiu zwierząt, Dz.U. 2025 poz. 1795 (art. 98 ust. 1 pkt 13, art. 99 pkt 6, art. 100 ust. 1 i 2) – dziennikustaw.gov.pl/DU/2025/1795, dostęp 7 września 2026 r.

  • Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi, rozporządzenie z 22 maja 2013 r. w sprawie sposobu postępowania przy stosowaniu i przechowywaniu środków ochrony roślin, Dz.U. 2013 poz. 625 – dziennikustaw.gov.pl/DU/2013/625, dostęp 7 września 2026 r.

  • Komisja Europejska, rozporządzenie (UE) nr 142/2011 wykonujące rozporządzenie (WE) nr 1069/2009, załącznik VIII rozdział II (napisy i kod barwny), wersja skonsolidowana z 29 października 2025 r., CELEX 02011R0142-20251029 – eur-lex.europa.eu, dostęp 7 września 2026 r.

  • Parlament Europejski i Rada, rozporządzenie (WE) nr 1069/2009 określające przepisy sanitarne dotyczące produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego (art. 8, art. 9 lit. f, art. 21 ust. 1), CELEX 32009R1069 – eur-lex.europa.eu, dostęp 7 września 2026 r.

  • Komisja Europejska, rozporządzenie wykonawcze (UE) 2023/594 ustanawiające środki szczególne w zwalczaniu afrykańskiego pomoru świń, załącznik III (wzmocnione środki bioasekuracji), wersja skonsolidowana z 28 kwietnia 2026 r., CELEX 02023R0594-20260428 – eur-lex.europa.eu, dostęp 7 września 2026 r.

  • Główny Inspektorat Weterynarii, „Zasady ochrony drobiu przed chorobą (bioasekuracja)” (źródło treści napisu i przypisania jej do rozporządzenia z 27 września 2013 r.) – wetgiw.gov.pl, dostęp 7 września 2026 r.

  • Paweł Mackiewicz, Naczelnik Wydziału do spraw Pasz w Głównym Inspektoracie Weterynarii, wypowiedź o najczęstszych uchybieniach stwierdzanych w kontrolach bioasekuracji, portal farmer.pl – farmer.pl, dostęp 7 września 2026 r.

  • Kasa Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, materiały prewencyjne o przechowywaniu i stosowaniu środków ochrony roślin (zalecane napisy jako dobra praktyka) – krus.gov.pl, dostęp 7 września 2026 r.

  • Statusy aktów prawa krajowego (obowiązujący, uznany za uchylony, data uchylenia) odczytane z rejestru Dziennika Ustaw przez interfejs ELI – eli.gov.pl, dostęp 7 września 2026 r.

O autorze: Zespół Dezenfex – polski producent mat dezynfekcyjnych i dostawca preparatów bioasekuracyjnych (PPHU „Marcin”, Bydgoszcz). Specjalizujemy się w bioasekuracji hodowli drobiu, trzody chlewnej i bydła. W ofercie ponad 250 wzorów tablic informacyjno-ostrzegawczych, także wykonywanych na indywidualne zamówienie.

Kontakt – biuro@dezenfex.pl · tel. 739 301 301